SerekeSîyasî

Amêrîka ji ber polîtîkayên Tramp di pêşbazîya bi Çînistanê re winda dike: Politico

Li gorî nivîskarê Politico ê û balyozê berê yê Amêrîkayêyî li NATO ê Îvo Daaldêr, Pêkîn di pêşbirka serdestîya cîhanî de li himberî Waşîngtonê têk diçe, ji ber ku rêveberîya Tramp gavên ku raste-rast sûdê didin dijberê wê û pêşbazîya Amêrîkayê qels dikin diavêje.

Ji bilî zêdebûna herî mezin ya hêza leşkerî ya Çînistanê di dema aşîtîyê de, destkeftîyên aborî, zanistî û têknolojîk yên welêt hîn balkêştir bûne. Li gorî Îvo Daaldêr, niha nêzîkî 70 selefê welatên cîhanê ji Dewletên Yekbûyî bêtir bi Çînistanê re bazirganîyê dikin, û ji bo zêdetirî nîvê van welatan, bazirganîya bi Çînistanê re du qat ji bazirganîya bi Dewletên Yekbûyî  zêdetir e.

Li gorî Tramp, dibe ku Dewletên Yekbûyî firoşgeheke mezin be, lê gotar dibêje ku berhemên ku li wir û li firoşgehên li çaralîyê cîhanê têne kirîn li Çînistanê têne çêkirin. Çînistan di wesayîtên êlêktrîkê û bataryayan, robotîkê, ragîhandina  têknolojîyên nûjenkirî de bûye pêşeng. Bîst sal berê, Dewletên Yekbûyî 60 ji 64 sêktorên herî girîng yên ji bo parastin, ênêrjî, têknolojîya kompyûtêrê û bîyotêknolojîyê de li pêşîya Çînistanê bûye. Lê niha Çînistan di 57 ji van têknolojîyan de pêşeng e.

Hevalbendên Waşîngtonê li Amêrîka Bakûr, Avropayê û Asyayê her ku diçe bêtir nîgeran in ku sîyaseta “Amerîka Pêşin” wan dixe paşîyê. Ji wan re hatîye ferman kirin ku berjewendîyên xwe biparêzin, bacên 15 selefan jî zêdetir bidin û, di rewşa Kanadayê û Danîyayê de, axa xwe bidin. Şîrovekar destnîşan dike ku di encamê de, ew nêzîkî hev dibin û têkilîyên leşkerî, aborî û sîyasî yên bi Waşîngtonê re kêm dikin.

Kêmkirina byûcêya fêdêral ji bo lêkolînên zanistî yên bingehîn ji alîyê qesira Sipî ve bi sêyekê, astengkirina alîkarîyên lêkolînê ji bo zanîngehên pêşeng ji ber sedemên tenê îdêolojîk, û hişkkirina qaîdeyên koçberîyê ji bo xwendikar û zanyarên bîyanî bûye sedema wê rastîyê ku, li gorî anketekê, 75 selefê zanyarên ku li Dewletên Yekbûyî dixebitin niha dixwazin welêt biterikînin û li derveyî welêt bixebitin. Îvo Daaldêr dibêje: “Ev ne tenê guleyek li lingê xwe dixin – ev guleyek li serê xwe dixin”.

Zêdetir nîşan bide
Back to top button