Pisporê Rojhilata Navîn Sago Arêan li Factor TV ê de rewşa heyî analîz kirîye, faktora kurd, armancên Tirkîyayê û qelsbûna pozîsyonên Îranê nirxandîye.
Li gorî Arêan, çar astengên sereke li pêşîya avakirina dewleteke navendî ya Sûryayê hene, ku yek ji wan kurd in. Ew destnîşan dike ku kurd deverên girîng yên stratêjîk yên welêt kontrol dikin: “Heta duh, kurdan deverên herî girîng yên pêtrolê û gazê yên Sûryayê kontrol dikirin… Bi kurtasî, ev xalek girîng bû ji bo ramana avakirina Sûryake yekgirtî”.
Ew destnîşan dike ku kurd neçar man ku vê gavê bavêjin, di bingeh de ji fikira avakirina dewletek kurdî paşve gav avêtin: “Kurd wek hirçên kaxez derketin. Me artêşeke pir bihêztir xeyal dikir… Îro divê rewş biguhere, û em ê bibînin ka ev hemû wê bixebite yan na”.
Sago Arêan behsa rola Tirkîyayê dike û tekez dike ku pirsgirêka sereke ji bo Enqerê ewlehîya sînor û dûrxistina avakirina dewletek kurdî ye. Lê belê, li gorî wî, Tirkîyayê berjewendîyên aborî jî hene, nemaze di têkilîya bi Helebê re: “Heleb ji bo aborîya Tirkîyayê mîhwerek girîng e… Îro, ev sempatî ne sempatîyeke ji bo êrîşkarîyê ye, berevajî berê. Berevajî vê, ruhê hevkarîyê heye û pêdivî ye ku Tirkîya bi ereban re biaxive, û her weha hilberîna xwe bîne Helebê”.
Li gorî Arêan, mijara herî girîng ji bo Dewletên Yekbûyî avakirina aşîtîyê di navbera Sûryayê û Îsrayêlê de ye. Ew destnîşan dike ku Waşîngton rêberê nû yê Sûryayê, Ahmed al Şara, wek kesekî pêbawer dibîne: “Serok Tramp gotîye ku Ahmed al Şara ji bo me kesekî pir pêbawer e… Tiştê herî girîng ji bo Amêrîkayê ew e ku di navbera Sûryayê û Îsrayêlê de zimanekî hevpar bibîne”.
Dema ku behsa Îranê tê kirin, analîst wê bawerîyê dide ku tevî qelsbûna helwestên Têhranê (têkçûna “Mîhwera Berxwedanê”), Dewletên Yekbûyî bi hilweşandina tevahî ya rêjîma Îranêye Îsalî re eleqedar nîne, ji ber ku altêrnatîv dikare kaos be: “Bawerîyeke kûr heye ku ji bo Dewletên Yekbûyî ev hukumet, Komara Îranêye Îslamî, neguherbar e. Û her gava ku em dibînin ka rewşa li Îranê çawa germ dibe, Dewletên Yekbûyî wê her tiştî bike da ku piştrast bike ku ev hukumet bimîne”.
Arêan ji bo ravekirina alozîya têkilîyên Amêrîkayê-Îranê gotineke navdar ya rêberê ruhanî yê Îranê,Ayatulah Xamênêyî, vedibêje: “Dijminatîya bi Dewletên Yekbûyî re xeternak e, lê dostanîya kujer e”.
Bi kurtasî, Sago Arêan destnîşan dike ku Sûrya hîn jî di rewşek veguhêz, “nîvvolkanîk” de ye û wê demeke dirêj bigire ku aramîya dawî pêk bê.
